Δύση και Ανατολή: Τα χιλιόμετρα δεν δικαιολογούν την αδιαφορία

Δύση και Ανατολή: Τα χιλιόμετρα δεν δικαιολογούν την αδιαφορία

Οι εξελίξεις στην νοτιοασιάτικη χώρα του Αφγανιστάν έχουν σχεδόν μονοπωλήσει το διεθνές ενδιαφέρον το τελευταίο διάστημα. Ύστερα από χρόνια εντάσεων και εσωτερικών συγκρούσεων, με την οικονομία να στηρίζεται σχεδόν αποκλειστικά στη διεθνή βοήθεια και μια επισιτιστική κρίση να καραδοκεί πρo των πυλών, το φονταμενταλιστικό κίνημα των Ταλιμπάν ανέλαβε με τη βία την εξουσία. Η διεθνώς αναγνωρισμένη Ισλαμική Δημοκρατία του Αφγανιστάν αποτελεί πια παρελθόν, δίνοντας τη θέση της στο Ισλαμικό Εμιράτο του Αφγανιστάν.

H κατάσταση είχε λίγο-πολύ καθοριστεί μήνες πριν, όταν ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Τζο Μπάιντεν, ανακοίνωσε την απόσυρση των αμερικανικών στρατευμάτων που έχουν εγκατασταθεί στην περιοχή από το 2001. Ωστόσο, λίγοι μπορούσαν να φανταστούν τις εικόνες πανικού και τρόμου που παρακολουθήσαμε να εκτυλίσσονται τις τελευταίες μέρες. Χιλιάδες κόσμος να συγκεντρώνεται στο εθνικό αεροδρόμιο της Καμπούλ για να διαφύγει της χώρας, δεκάδες άτομα κυριολεκτικά να κρέμονται από τα αεροπλάνα καθώς αυτά απογειώνονταν, άνθρωποι να πέφτουν στο κενό, βρίσκοντας φρικτό θάνατο. Μηνύματα θλίψης και πανικού που χάρη στο Ίντερνετ και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης διαδόθηκαν, ανέδειξαν τον πόνο του λαού του Αφγανιστάν και ανάγκασαν τη διεθνή κοινότητα να δει

Να δει τα λάθη που επέτρεψε στον εαυτό της να κάνει τόσα χρόνια τώρα, νομίζοντας πως μια απλή διαταγή απόσυρσης των ξένων στρατιωτικών δυνάμεων, θα μπορούσε να επουλώσει τις πληγές που υπέστη η εκεί κοινωνία μετά την αμερικανική εισβολή δυο δεκαετίες πριν….

Να δει – ή μάλλον να προσπαθήσει να δει- τις ευθύνες που της αναλογούν για την υφιστάμενη κατάσταση….
Να δει τη βίαιη φύση της νέας αυτής «εξουσίας» που σκορπώντας θάνατο και φόβο, κατάφερε σήμερα να κυβερνά πλέον ένα κράτος….

Να δει τα πραγματικά πρόσωπα του λαού του Αφγανιστάν, ιδίως των γυναικών, που εκλιπαρούν για την οποιαδήποτε βοήθεια, ώστε να μη σβηστούν τελείως από την ιστορία…

Η «απόσταση» (γεωγραφική-πολιτισμική-θρησκευτική) Ανατολής με Δύση για άλλη μια φορά χρησιμοποιείται σαν πανάκεια, όμως ο πόνος των Αφγανών αποτελεί ζήτημα όλων μας. Η νέα «κυβέρνηση» προς το παρόν ήδη έχει λάβει θετικές αντιδράσεις από τη Ρωσία, την Κίνα και την Τουρκία, μιας και οι τρεις αυτές χώρες φάνηκαν διατεθειμένες να συνεχίσουν το διάλογο με τους Ταλιμπάν. Οι Η.Π.Α δεν έχουν ακόμα αποκαλύψει τις διαθέσεις τους απέναντι στο νέο καθεστώς, ο Καναδάς παρόλα αυτά ήταν από τις πρώτες χώρες που τάχθηκε ξεκάθαρα κατά της κυβέρνησης των Ταλιμπάν, αποκλείοντας οποιαδήποτε πιθανότητα συνεργασίας. Το ΔΝΤ και η Παγκόσμια Τράπεζα ανακοίνωσαν προ ολίγου πως δεν σκοπεύουν να παρέχουν οικονομική στήριξη στο νέο καθεστώς, μια στάση που φαίνεται ότι θα καθορίσει πολλά, μιας και η αφγανική οικονομία στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στην ενίσχυση που της προσφέρουν οι δύο αυτοί οργανισμοί.

Τώρα όσον αφορά τα του οίκου μας, η ελληνική Κυβέρνηση δεν έχει κάνει κάποια δημόσια δήλωση -είτε υποστήριξης είτε επίκρισης- του νέου αφγανικού καθεστώτος. Στην παρούσα φάση, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, δίνεται έμφαση στην απομάκρυνση ομογενών που μπορεί να διαμένουν στην περιοχή, καθώς και στη συγκρότηση ενός πλάνου προστασίας των συνόρων της χώρας μας. Το ενδεχόμενο αύξησης των προσφυγικών ροών φαντάζει τρομακτικό τόσο για κυβερνώντες, όσο και για διάφορα ρατσιστικά στοιχεία της κοινωνίας μας, που έσπευσαν να μοιράσουν το μίσος και την απανθρωπιά από τις πρώτες στιγμές της ανθρωπιστικής αυτής κρίσης.

Γιατί όμως το λιγότερο που μπορούμε να κάνουμε σαν κοινωνίες της Δύσης, είναι να μιλήσουμε για το έγκλημα που διαπράττεται αυτή τη στιγμή -ή καλύτερα τα τελευταία 20 χρόνια- στο Αφγανιστάν;

Αρχικά, γιατί, σύμφωνα και με τις δηλώσεις του Ο.Η.Ε, υπό το καθεστώς των Ταλιμπάν εκατομμύρια κόσμος θα υποφέρει ή -ακόμα χειρότερα- θα θανατωθεί. Το Κίνημα των Ταλιμπάν έχει ως βάση του τις αρχές της Σαρία, ενός θρησκευτικού συστήματος/τρόπου σκέψης, βαθύτατα αναχρονιστικού, απάνθρωπου και σεξιστικού που στηρίζεται σε απαγορεύσεις και ποινές. Ενός συστήματος, που εδώ και αιώνες καταπιέζει και δολοφονεί όποι@ υπάρξει η υπόνοια πως του αντιτίθεται και κατά κύριο λόγο τις γυναίκες, τους αλλόθρησκους, τα άτομα της LGBTQI+ κοινότητας και άλλους.

Επιπλέον, διότι η σημερινή κυβερνώσα αρχή καταφέρει να γίνει τέτοια λόγω της στήριξης που είχε, -είτε με κρυφούς πόρους είτε φανερά- από διάφορα κράτη Ανατολής και Δύσης. Ξένες κυβερνήσεις και οργανώσεις ουκ ολίγες φορές αποδείχθηκε να προτρέπουν το καταστροφικό έργο των φονταμενταλιστών, μιας και η αστάθεια της περιοχής απέδιδε οφέλη.

Τέλος, διότι ο αφγανικός λαός μετά από χρόνια συγκρούσεων, πολιτικής αστάθειας και εξωτερικών παρεμβάσεων καλείται τώρα να αντιμετωπίσει και μια από τις χειρότερες περιόδους ξηρασίας, που σύμφωνα με επιστημονικές έρευνες θα φέρει θανατηφόρες επιπτώσεις.

Δεν πρόκειται επομένως για ζήτημα της  ευρύτερης περιοχής της Ανατολής. Δεν μιλάμε για μια ακόμη περίπτωση αποτυχημένης Δημοκρατίας. Ούτε φυσικά πηγή του προβλήματος είναι η ισλαμική θρησκεία. Πρόκειται για ανθρώπους που ζητούν βοήθεια και -αρκετοί από αυτούς- καταφύγιο. Ας μην κλείσουμε για άλλη μια φορά τα μάτια. Τους χρωστάμε μια ασφαλή δίοδο διαφυγής και ένα καλύτερο αύριο…