Ενόργανος σεξισμός

Ενόργανος σεξισμός

Ήταν Ιανουάριος, όταν στα πλαίσια μιας διαδικτυακής ημερίδας, η Σοφία Μπεκατώρου μίλησε ανοιχτά για την σεξουαλική κακοποίηση που είχε υποστεί σε νεαρότερη ηλικία από παράγοντα του αθλητικού χώρου. Ήταν σχεδόν πριν ένα χρόνο , όταν μια φωνή υψώθηκε και έδωσε ώθηση σε τόσες άλλες που ακολούθησαν για κάτι που πολλοί γνώριζαν

Το ελληνικό me too (όπως επονομάστηκε αργότερα) ξεκίνησε από τον αθλητισμό και συνέχισε στο χώρο του θεάτρου, δίχως να είναι ακόμα ξεκάθαρο τι προεκτάσεις μπορεί να αποκτήσει. Θηλυκότητες- και όχι μόνο- που πάλεψαν για να είναι αυτό που είναι σήμερα, που μίλησαν για μια τόσο κακοποιητική εμπειρία δημόσια και ανοικτά, που έφεραν τον κακοποιητή τους αντιμέτωπο με τις ευθύνες του. Και όμως….

Πέρασαν οι μήνες, οι καταγγελίες πολλαπλασιάστηκαν, κάποιοι από τους θύτες λογοδότησαν (;)  και η καθημερινότητα συνέχισε να κυλάει, φρενήρης και χειμαρρώδης όπως πάντα. Οι αναφορές για κακοποιητικές συμπεριφορές σε χώρους εργασίας και μη λιγόστεψαν και το #metoo έπαψε να είναι στις «τάσεις».

Κάθε τόσο όμως κάτι γίνεται..
Κάποια δήλωση ξεπετάγεται από το πουθενά.
Κάποιος αποφασίζει να πει μια άποψη.
Κάτι συμβαίνει και τότε θυμόμαστε, -για άλλη μια φορά-, γιατί είναι τόσο σημαντικό να μοιράζεσαι την κακοποιητική εμπειρία που μπορεί να αντιμετωπίζεις.

Είτε είναι δηλώσεις του τύπου «Κρίμα που ο χώρος θα χάσει τόσο μεγάλο καλλιτέχνη» είτε, το πιο πρόσφατο αγαπημένο μου, «Αν συνέβησαν αυτά τα πράγματα- και λέω αν γιατί τίποτα δεν έχει υποπέσει στην αντίληψή μου, λυπάμαι πολύ». Απόψεις που ίσως τελικά -όσο παράδοξο και να ακούγεται- είναι καλό να επικοινωνούνται δημόσια. Ώστε να δέχονται και την αντίδραση που τους αρμόζει. Ώστε να κατακεραυνώνονται (και οι αντιλήψεις και τα πρόσωπα που τις εκφράζουν), με τον ίδιο τρόπο που διαμοιράστηκαν. Δημόσια…

Ας βγάλουμε για άλλη μια φορά τα αυτονόητα από τη μέση.


Το «ταλέντο» ενός ανθρώπου δεν είναι κάτι που πρέπει να μακαρίζουμε εάν ο χαρακτήρας και οι πράξεις αυτού τραυματίζουν (ψυχικά-σωματικά-συναισθηματικά) τους γύρω του. Η βία ακόμα και πάνω σε μια σκηνή αποτελεί βία και πρέπει να διαχωρίζεται από την πραγματικότητα που υφίσταται πέραν του σανιδιού. Και εν τέλει το θέατρο απλά έχασε ένα από τα τέρατα των ιστοριών του, όχι τους πραγματικούς του ήρωές.

Από την άλλη, μια εμπειρία δεν χάνει την πραγματικότητά της επειδή δεν είχε θεατές. Το ότι κάποιος δεν υπήρξε- ή νομίζει πως δεν υπήρξε- μάρτυρας ή θύμα κακοποιητικής συμπεριφοράς, δεν σημαίνει πως αυτά δεν συμβαίνουν. Και σίγουρα δεν σημαίνει πως μπορεί τόσο χυδαία και δημόσια να αμφισβητεί τις ιστορίες όλων εκείνων που πήραν την απόφαση να τις μοιραστούν. 

Και θα μπορούσαμε πολύ εύκολα να μιλήσουμε για την ευθύνη που φέρουν τα λεγόμενα «δημόσια» πρόσωπα. Ή πως το cancel culture οδηγεί εν τέλει σε «κενές» απολογίες, δίχως την αρμόζουσα επεξεργασία προβληματικών συμπεριφορών και αντιλήψεων.  Ή ακόμα και πως πίσω από όλες αυτές τις δηλώσεις, κρύβεται για άλλη μια φορά η πατριαρχική κοινωνία που μας μεγάλωσε και μας ανέθρεψε με συγκεκριμένες αντιλήψεις και προσδοκίες.

Θα είναι όμως αρκετό;

Γιατί οι καταγγελίες μπορεί να έπαψαν, δε σημαίνει όμως πως έπαψε και η κακοποίηση.
Γιατί οι δράστες μπορεί να συνελήφθησαν, δε σημαίνει όμως πως έλαβαν και την τιμωρία που τους αρμόζει.Γιατί τελικά η έμφυλη βία μπήκε στο δημόσιο διάλογο, αλλά μόνο τους τελευταίους 10 μήνες έχουν γίνει γνωστές 11 -καταγεγραμμένες- γυναικοκτονίες.